Belediye başkanlarının eleştiriye karşı sansür uygulamasına bir örnek de İnebolu’da yaşandı. AKP’li İnebolu Belediye Başkanı İdris Güleç (yanda), Karadeniz Sahil Otobanı projesini konu alan belgeseli, Başbakan Tayyip Erdoğan’a eleştiri yapıldığı için yarıda kesti ve belgeselin yönetmenini kovdu.

Belgesel yönetmenleri Aydın Kudu ile eşi Rüya Arzu Köksal, Kültür Bakanlığı desteğiyle çektikleri ve 2008 Ankara Film Festivali’nde belgesel dalında üçüncülük ödülü alan, Karadeniz Sahil Otobanı projesini konu alan belgeselleri ‘Son Kumsal’ı 15 Temmuz’dan beri Karadeniz’in sahilinde kasaba kasaba dolaşıp gösteriyor. Kerpe, Ereğli, Bartın, İnkumu, Amasra ve Cide’de programa uyarak gösterimi yapılan belgesel, 22 Temmuz akşamı da İnebolu’da gösterilecekti. Ancak 22 Temmuz akşamı Duru Havuzlu Park’ta toplanan 200’den fazla seyirci, filmin onuncu dakikasından sonrasını göremedi.
İnebolu Belediye Başkanı İdris Güleç, belgeselde Başbakan Erdoğan’ın Karadeniz sahil yolu projesiyle ilgili yaptığı konuşmadaki “Bu yol Türkiye Cumhuriyeti’nin gerçekleştirdiği en büyük kalkınma ve modernleşme projelerinden biridir… Adım adım hedeflerimize yürümekteyiz… 542 kilometrelik bu yol tamamıyla sahilden giderek İstanbul’a ulaştırıldığında ülkemiz, dünyanın en uzun sahil otobanına kavuşmuş olacak… Hayalim bu yolun Istanbul Boğaziçi’nde yapılacak üçüncü köprüyle birleşmesidir” bölümünün gösterilip, konuşmanın hemen ertesinde gelen, dağları delen greyder görüntülerinden rahatsız olmuştu.
Aydın Kudu, İnebolu’da yaşananları şu sözlerle anlatıyor:

‘Tasınızı tarağınızı toplayın’
“Filmden önce Duru Havuzlu Park’ta toplanan 200’den fazla kişiye, filmin arka planını ve şu andaki projeyle ne amaçlanmak istendiğine dair bir konuşma yaptım. Sahillerini deniz dolgusu yüzünden kaybeden bir kasabanın trajedisini anlatıp, benzer durumun başka yerlerde daha az sayıda yaşanmasını amaçladığımızı anlattım. Filmin yedinci dakikasında, Başbakan’ın otoyolun açılışında yaptığı konuşmada birkaç cümle yer alıyor. Başbakan’ın görüntülerinden hemen sonra, İdris Güleç beni yanına çağırtıp, sadece kendi masasında oturan altı, yedi kişi tarafından duyulabilecek şekilde ‘Sen politika yapıyorsun. Başbakanımızı nasıl kötü gösterirsin?’ dedi. Kendisine, ‘Nereden böyle bir yorum çıkarıyorsunuz? Filmi size vermiştim, izlemediniz mi?’ deyince, ‘İzlemedim. Ben sizin ne yapmak istediğinizi anladım, amacınızı biliyorum. Şimdi anında tasınızı tarağınızı toplayıp burayı terk edin’ diye karşılık verdi. ‘Başkanım filmin tamamını izlerseniz sonunda konuşabiliriz daha rahat…’ dedim ancak, ‘Senin şimdi kırarım ağzını burnunu dağıtırım. Sen beni ne sanıyorsun… Defolun gidin buradan…’ diye karşılık verdi. Bunun üzerine en küçük bir lafın olaylara yol açacağını anlayarak malzemeleri toparlayıp 15 dakika içinde değil Duru Park’tan, şehirden ayrıldık. Saat 22:15 sularıydı. Eşim çok korktu, bu adam bize bir şey yaptıracak diye ve şehirden ayrılıp 20 km ilerideki Abana’ya gelene kadar da her gelen araçtan şüphelendik. Tüm gece de gözümüze uyku girmedi Abana’da kaldığımız pansiyonda.”

‘Başbakan’a hakaret vardı’
Radikal’in sorularını yanıtlayan İnebolu Belediye Başkanı Güleç ise, Aydın Kudu’nun belgeselinin neden ve nasıl durdurulduğunu şu sözlerle anlattı: “Belgeseli gösterttirmedim. Başbakana hakaret ediliyordu, onun için kapattırdık. Aydın bey bana, ‘Biz Başbakan’a hakaret etmiyoruz. Sonuna kadar izleyin’ dedi, ben de ‘Geri zekalı değilim, ne gösterdiğini görüyorum’ dedim. O kadar. Tartışma olmadı, hakaret etmedim. Bana dediler ki, hiçbir siyasi şey yok. Bana CD’yi verdikleri halde ben onlara güvendim, seyretmeden ‘buyrun’ dedim. Hatta daha kalabalık insanların seyretmesi için diye teşvik ettim. Ama o şekilde Başbakan’ı kötüleyen gösteriler yapıp, peşinden iş makinelerini gösterip, doğa tahrip oluyor… Başından gösterdikleri bize öyle değildi ki, esas gösterim başlayınca başladı. Ailem yanımdaydı, kalabalık ortam… Hakaret etmedim, ‘Uzatma, başımdan git’ dedim.

Tekin de kovulmuştu
Haziran ayında da, Karabük Kültür Sanat ve Sanayi Festivali kapsamında dün düzenlenen konferansta hükümeti ve enerji politikasını eleştiren yazar Latife Tekin, Karabük Belediye Başkanı AKP’li Hüseyin Erer’in tepkisiyle karşılaşmıştı. Tekin’in mikrofonu kapatılmış ve festivalden kovulmuştu.

BSB AÇIKLAMASI
“SON KUMSAL” İSİMLİ BELGESELİN GÖSTERİMİ ENGELLENDİ

Birliğimiz üyesi Rüya Arzu Köksal’ın yönetmenliğini yaptığı “Son Kumsal” isimli belgesel film Karadeniz sahillerinde birçok yerde gösterilmiş ve büyük ilgi ile karşılanmıştır. Aynı filmin 22 Temmuz 2008 tarihinde İnebolu’daki gösterimi ise, daha önce tüm izinler alınmış olmasına karşın, belediye başkanı Sn. İdris Güleç tarafından yarıda kesilmiş, yönetmen Rüya Arzu Köksal ve yapımcısı, görüntü yönetmeni Aydın Kudu’nun İnebolu’yu terk etmeleri istenmiştir.

Aynı olumsuz tutum bir gün sonra yine Abana’da da yaşanmış, hiçbir gerekçe gösterilmeden filmin gösterimi engellenmiştir.

Son derece zor koşullarda gerçekleştirilen belgesel filmlerimiz, bu ülkenin zenginliklerine sahip çıkılması, doğal varlıklarının korunması, tarihi birikiminin bozulmadan gelecek kuşaklara aktarılması, insanların en doğal hakkı olan temel yaşam haklarından yararlanması için önemli çalışmalardır. Bugüne ve geleceğe tanıklık eden görsel ve sözel anlatılardır.

Ülkemizde hala sürdürülmek istenen bu antidemokratik tutumların, yasal hiçbir gerekçe gösterilmeden, keyfi karşı çıkışlarla alışıldık hale getirilmesini, sanat ve sanatçıya saygı göstermek ve desteklemek yerine, karşılarına çağ dışı engellerin konmasını protesto ediyor, tüm duyarlı kesimleri, sanatçı arkadaşlarımıza destek vermeye çağırıyoruz.

Üyemiz yönetmen Rüya Arzu Köksal ve yapımcısı, görüntü yönetmeni Aydın Kudu’nun olayla ilgili olarak yaptıkları açıklama ektedir.

Saygılarımızla
BSB Sinema Eseri Sahipleri Meslek Birliği
Yönetim Kurulu

YÖNETMEN AYDIN KUTLU’NUN AÇIKLAMASI

Bir haftadır yollara düştük ve Doğu Karadeniz sahillerinin otobana kurban edilişini Vakfıkebir kasabası özelinde anlatan Son Kumsal isimli belgeselimizi Batı Karadeniz sahillerini dolaşarak anlatmaya çalışıyoruz.

Kerpe, Akçakoca, Ereğli, Zonguldak, Bartın, İnkumu, ve Amasra’da yaptığımız gösterime ve söyleşilere katılım ve ilgi oldukça yoğundu. Paylaştık, tartıştık, duyarlılık yaratmak için yapılabileceklere dair karşılıklı önerilerde bulunduk. Amacımız açık ve basitti. Yola değil yolun deniz dolgusuyla yapılmasına karşıyız ve elimizde bunun ne büyük çevresel, beşeri ve tarihi bir yıkım olduğunu gösteren sahnelerden 3 yılda meydana getirilen Son Kumsal belgeselimiz var.

İnebolu’da da aynı etkinliği yapabilmek üzere İnebolu Belediyesi ile irtibata geçtik ve olumlu yanıt aldık. Belediyenin de desteğiyle film gösterimi için gerekli hazırlıklar yapıldı. 22 Temmuz 2008 tarihinde 21.45′da Belediye Başkanı’nın da katılımıyla gösterimi gerçekleştirmek üzere toplandık. Duru Park Havuzlu Bahçe iki yüz civarında izleyici toplanmıştı. Film gösterimin yedinci dakikasında yer alan Başbakan Recep Tayip Erdoğan’ın otoyol açılışında yaptığı konuşmasının olduğu bölümden hemen sonra filmin sesi kısıldı ve gösterim durduruldu. İnebolu Belediye Başkanı İdris Güleç, filmin yapımcısı ve görüntü yönetmeni Aydın Kudu’yu yanına çağırdı ve hakaret ederek derhal İnebolu’yu terk etmeleri tehdidinde bulundu.

Benzer durum 23 Temmuz’da daha sakin bir biçimde Abana’da da yaşandı. Belediye başkanı Sn. Sevket Yazkan ile buluşup film gösterimi için izin istendi ve İnebolu’daki olay hakkında da bilgi verildi. Bunun üzerine Sn. Yazkan filmi izledi ve herhangi bir tepki gösterilecek içeriğin olmadığını ve gösteriminin yapılmasına onay verdiğini söyleyerek başvurumuzu kabul edip Kaymakamlığa iletti. Ancak iki saat sonra Emniyet Müdürlüğünden çağrıldık ve kaymakamla görüşmemize fırsat bulamadan film gösterim izninin verilmediği tarafımıza tebliğ edildi. Bu bizim içim çok moral bozucu ama aynı anlamda ders niteliği taşıyan bir tutumdu.
Bir belediye başkanının izleyip onay verdiği ve kaymakama telefonla olur bilgisini verdiği bir ortamda kaymakamın filmi görmeden reddetmesinin bir açıklaması olamayacağını tebliğde yazılan nedenleri de kınadığımızı bildirerek Abana’dan ayrıldık.

Küçük yörelerdeki yöneticilerin merkezden veya bilinmeyen bir yerlerden duydukları korku ve telaşa bire bir şahit olmak bizi çok üzmüştür. Bir olaya farklı bir bakış açısı yakalama şansının halka ulaşmasına çıkarılan engellerin nedeninin anlamak ve kabul etmekte zorlanmaktayız.

İletişim İçin: Aydın Kudu 0 532 244 71 41
http://www.turkishmoon.com/sonkumsal/